| Bütün kümes hayvanlarının seçimi ve temizlenmesi birbirine
benzer olduğu için burada yalnızca tavuk seçimi, hazırlanma,
temizlenme ve pişirme yöntemleri üzerinde durulacaktır. Kümes
hayvanlarının etleri, hayvan yaşlandıkça kartlaşır ve sertleşir.
İyi beslenmemiş, ele kemikleri gelen sert hayvanlar satın alınmamalıdır.
Göğüs kemiği yumuşak ve esnek olan kümes hayvanlarının etlerinin
körpe ve çabuk piştiği saptanmıştır.
Tavuğun tüyleri kesilir kesilmez yolunmalıdır. Deri, kuşa
oranla daha kalın olduğundan tüyleri ikişer üçer koparılır.
Tüyleri güç çıkıyorsa tavuk bütünüyle kaynar suya batırılıp
çıkarılarak tüyleri yolunur. 1-2 dakikadan fazla suda tutulmamalıdır.
Su kaynar durumda fakat ocak üzerinde durmamalıdır. Av hayvanları
ise suya batırılmadan kolayca yolunur. Tüyleri yolunmuş ve
içi temizlenmiş olarak alınan kümes hayvanlarının elle yolunamayan
ince tüyleri, havagazı ocağı alevine yaklaştırılarak, her
yanı çevrilmeli ve böylece deri kavrulmadan kalabilen küçük
tüyleri giderilmelidir. Bu işleme "alazlama" ya da "tütsüleme"
denir. Tavuk daha sonra iyice yıkanır, kurulanır ve 1-2 gün
buzdolabında bekletildikten sonra pişirmeğe hazırlanır. Temizlenmiş
olarak satın alınan tavuklar, satışa kadar beklemiş olduklarından
yalnızca alazlanıp, iyice yıkandıktan sonra pişirmeye hazır
olurlar.
Tavuk, et tahtası üzerine yatırılıp boynu, 2-3 parmak gövdeye
doğru sıyrılır böylece derisi gövdeden ayrılmamış olur. Daha
sonra yüzülmüş olan boyun, bacak ve kanatların kemikli uçları
kesilir. Tavuğun gerisi üçgen biçiminde bir yağ çıkmasıdır.
Sivri uçlu bir bıçakla tersinden 1 cm'lik bölümü temizlenip
atılır. Boynu, sol baş parmağı ile diğer dört parmak arasında
kavranıp göğüs kemiğine bastırılır. Göğüs kemiğinin altından
gerisinin 3 cm üstüne kadar sivri uçlu bir bıçakla kesilir.
Sağ elle bağırsaklar, katı, ciğer, öd kesesi, ince gırtlak
borusu çıkarılır. Öd kesesi fındık büyüklüğündedir. Delmemeye
dikkat edilmelidir. Delinirse acı bir su çıkar ve tavuğun
tadını etkiler. Karnın içinden ciğer ve katı yanında bazen
kabuksuz hatta kabuklu yumurta bile çıkabilir. Bunlardan ayrıca
yararlanılabilir.
Kümes hayvanları etlerinin taze ya da kart olmasına yani
hayvanın yaşına uygun bir pişirme yöntemi saptanmalıdır. Körpe
olanlara (piliç, yarka vb.) ızgara, fırın, kızartma, kart
olanlara suda pişirme yöntemi uygulanır. Su miktarı hayvanın
pişme durumuna ve yapılacak yemeğin özelliğine göre ayarlanır.
Bazı hallerde hem suda, hem de kızartma yöntemi birbiri arkasına
uygulanarak istenilen lezzette pişirme sağlanmış olur. Kızartma
az ya da çok yağ ile olabilir. Kızartmadan önce una bulanabilir.
Rosto yapılırken derisinin kurumaması için tencerenin kapağı
kapatılmalıdır. Ayrıca rosto yapılması sırasında su eklenirse
deri daha yumuşak olur.
Kesilmiş ve temizlenmiş olan tavuk hemen yenilmeyecekse
bozulmaması için buzdolabının buzluğuna koyarak tavuğu dondurmak
gerekir. Tavuğu buzluğa koymadan bir yağlı kağıda ya da alüminyuma
sarmak daha uygun olur. Buzluktan alınan tavuğun buzunun kendi
kendine çözülmesi beklenmeli derhal ya da yapay yollarla buzunun
çözülmesi sağlandıktan sonra pişirilmemelidir.
|